W wyjątkowych przypadkach zwolnić można nawet chronionego związkowca

Autor

Rafał Jaroszyński

Skontaktuj się z nami

Członkowie zarządu związku zawodowego oraz osoby upoważnione do reprezentacji związku wobec pracodawcy (imiennie wskazane jako objęte ochroną w uchwale zarządu związku – zgodnie z limitami uzależnionymi albo od liczby członków danego związku albo od liczby kadry kierowniczej u pracodawcy) korzystają z ochrony trwałości stosunku pracy. Oznacza to, że pracodawca nie może wypowiedzieć takim osobom ani rozwiązać z nimi umowy o pracę. Nie może także jednostronnie zmienić warunków pracy i płacy na ich niekorzyść.

Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę z pracownikiem, który jest objęty ochroną wyłącznie po uzyskaniu zgody zarządu związku, do którego należy ten pracownik. Pracodawca powinien na piśmie zwrócić do związku o wyrażenie zgody wskazując przyczyny uzasadniające wniosek.

Związek powinien zająć stanowisko w ciągu 14 dni roboczych w przypadku wypowiedzenia lub 7 dni roboczych w przypadku rozwiązania umowy bez wypowiedzenia.

Jeżeli związek zawodowy we wskazanych terminach nie przedstawi pracodawcy swojego stanowiska, jest to uważane za wyrażenie zgody na rozwiązanie lub zmianę umowy o pracę. Pracodawca może wtedy rozwiązać umowę bez uzyskania stanowiska związku.

Związki zawodowe zazwyczaj odpowiadają pracodawcy w terminie, jednak na ogół nie wyrażają zgody na zwolnienie swojego członka. Patrząc jedynie na literalne brzmienie przepisów, brak zgody związku zawodowego na rozwiązanie umowy z chronionym członkiem związku zamyka pracodawcy możliwość rozwiązania takiej umowy.

Orzecznictwo sądowe dopuszcza jednak możliwość rozwiązania umowy o pracę z chronionym działaczem związkowym, nawet mimo braku zgody związku zawodowego. Sądy wielokrotnie podnosiły, iż ochrona związkowa nie jest licencją na bezkarność. Jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że zarzuty stawiane pracownikowi nie maja związku z jego działalnością związkową, a zachowanie pracownika jest wysoce naganne, związek powinien wyrazić zgodę na rozwiązanie umowy o pracę z takim pracownikiem. Jeżeli pracownik w procesie sądowym powołuje się na brak zgody związku, sądy mogą uznać to za nadużycie prawa i nie przywrócić go do pracy ani nie zasadzić odszkodowania. Sądy uznają za nadużycie prawa nie tylko brak zgody związku na zwolnienie działacza związkowego, który przyszedł nietrzeźwy do pracy, mobbingował inne osoby, ale również gdy pracownik uzyskał orzeczenie o braku zdolności do pracy na danym stanowisku.

Więcej artykułów o prawie HR w newsletterze – PRO HR Październik 2026